Problemy z mówieniem, rozumieniem wypowiedzi, przyjmowaniem pokarmów lub połykaniem mogą występować zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Jeżeli ich przyczyną są zaburzenia rozwojowe albo uszkodzenia układu nerwowego, potrzebna może być pomoc neurologopedy. Odpowiednio wcześnie rozpoczęta diagnoza pozwala określić charakter trudności i zaplanować terapię dostosowaną do możliwości pacjenta.
Neurologopedia Kraków – specjalistyczna pomoc w komunikacji
Osoby poszukujące diagnozy i indywidualnej terapii mogą zapoznać się z ofertą poradni neurologopedia Kraków. Centrum Medyczne Pod Fortem udziela pomocy dzieciom i dorosłym zmagającym się między innymi z zaburzeniami mowy, wadami wymowy, opóźnionym rozwojem mowy, nieprawidłową artykulacją oraz trudnościami komunikacyjnymi.
Neurologopedia łączy wiedzę dotyczącą języka i artykulacji z rozumieniem funkcjonowania układu nerwowego. Terapia nie polega więc wyłącznie na ćwiczeniu prawidłowej wymowy głosek. W zależności od diagnozy może obejmować rozwijanie rozumienia, budowanie wypowiedzi, usprawnianie narządów mowy oraz pracę nad funkcjami potrzebnymi podczas jedzenia i połykania.
Komu może pomóc neurologopeda?
Z pomocy specjalisty korzystają pacjenci w różnym wieku. U dzieci wskazaniem mogą być trudności wynikające z zaburzeń rozwojowych, chorób neurologicznych lub nieprawidłowego funkcjonowania aparatu ustno-twarzowego. U dorosłych problemy często pojawiają się po udarze, urazie mózgu albo w przebiegu chorób układu nerwowego.
Konsultacja neurologopedyczna może być potrzebna w przypadku:
- opóźnionego rozwoju mowy,
- problemów z rozumieniem poleceń i pytań,
- trudności w budowaniu zdań,
- mało zrozumiałej lub niewyraźnej mowy,
- utraty wcześniej posiadanych umiejętności językowych,
- problemów z gryzieniem, żuciem i połykaniem,
- nieprawidłowego napięcia mięśni twarzy i jamy ustnej,
- zaburzeń komunikacji po udarze lub urazie,
- trudności szkolnych związanych z rozwojem języka.
Zakres objawów może być bardzo zróżnicowany. Jedna osoba mówi niewyraźnie, ale dobrze rozumie rozmówcę, inna zna potrzebne słowo, lecz nie potrafi go wypowiedzieć. Z tego powodu terapia wymaga wcześniejszej diagnozy, a gotowy zestaw ćwiczeń nie będzie odpowiedni dla każdego pacjenta.
Neurologopedia dziecięca i wczesne wspomaganie rozwoju
Pierwsze lata życia są okresem intensywnego rozwoju komunikacji. Dziecko stopniowo uczy się reagować na mowę, naśladować dźwięki, wypowiadać słowa i łączyć je w zdania. Tempo nabywania tych umiejętności jest indywidualne, ale wyraźnych trudności nie należy tłumaczyć wyłącznie tym, że dziecko „zacznie mówić później”.
Warto skonsultować się ze specjalistą, gdy dziecko nie reaguje na komunikaty, posługuje się bardzo małą liczbą słów, traci wcześniej nabyte umiejętności albo jego mowa pozostaje niezrozumiała. Znaczenie mogą mieć również problemy z przyjmowaniem pokarmów, nadmierne ślinienie, oddychanie przez usta oraz ograniczona ruchomość języka.
Neurologopeda dziecięcy ocenia nie tylko mowę, ale też sposób komunikowania potrzeb, rozumienie, gesty, naśladowanie oraz funkcjonowanie mięśni uczestniczących w artykulacji. Jeśli zachodzi taka potrzeba, może zasugerować konsultację audiologiczną, laryngologiczną, neurologiczną lub fizjoterapeutyczną.
Terapia neurologopedyczna dorosłych po udarze i urazach
Uszkodzenie mózgu może prowadzić do problemów z wypowiadaniem słów, rozumieniem języka, czytaniem i pisaniem. Pacjent może wiedzieć, co chce powiedzieć, ale mieć trudność z ułożeniem wypowiedzi lub wykonaniem ruchów potrzebnych do jej wymówienia. Takie zaburzenia wymagają dokładnego rozpoznania.
Terapia mowy po udarze powinna być dostosowana do aktualnego stanu zdrowia, rodzaju zaburzeń oraz możliwości pacjenta. Ćwiczenia mogą służyć odbudowywaniu słownictwa, poprawie rozumienia, usprawnianiu artykulacji i rozwijaniu alternatywnych sposobów komunikowania się. Ważna jest również współpraca z rodziną, która powinna wiedzieć, jak prowadzić rozmowę bez wyręczania i wywierania presji.
Nagłe pojawienie się niewyraźnej mowy, opadania kącika ust, osłabienia kończyny lub problemów z rozumieniem może świadczyć o udarze. W takiej sytuacji należy natychmiast wezwać pomoc medyczną. Planowa konsultacja neurologopedyczna nie zastępuje pilnej diagnostyki lekarskiej.
Jak wygląda diagnoza neurologopedyczna?
Pierwsze spotkanie rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu. Specjalista pyta o rozwój dziecka albo historię choroby osoby dorosłej, moment wystąpienia trudności, wcześniejsze leczenie oraz wpływ problemu na codzienne funkcjonowanie.
Podczas badania może zostać oceniona:
- zdolność rozumienia i budowania wypowiedzi,
- wyrazistość oraz płynność mowy,
- ruchomość języka, warg i żuchwy,
- napięcie mięśni w obrębie twarzy,
- sposób oddychania i połykania,
- umiejętność czytania, pisania i nazywania,
- możliwość komunikowania potrzeb.
Na podstawie wyników specjalista określa cele oraz częstotliwość spotkań. Niekiedy konieczne jest przeprowadzenie dodatkowych badań lub dostarczenie dokumentacji medycznej, aby właściwie zinterpretować obserwowane trudności.
Artykuł sponsorowany
